تبلیغات
دوستداران شهرسازی - ساخت عمومی شهرها"نظریه رابرت دیكنسون"
دوستداران شهرسازی
روزی خواهد آمد که شهرهایی زیبا و عاری از بدی داشته باشیم به همت من و تو.......
به سایت شهرسازی بچه های پیام نور بجنورد خوش آمدید ما رو از نظراتتون محروم نکنید...

ساخت عمومی شهرها"نظریه رابرت دیكنسون"

رابرت دیكنسون_جغرافیا دان انگلیسی_ پس از بررسی نظریه های مربوط به ساخت شهرها، شهر را در یك مقیاس كلی می نگرد و در محدوده آن مناطقی را بدین شرح تعیین می كند:

منطقه مركزی: در این منطقه مركز شهر  وبخش قدیمی آن قرار گرفته است و در آن حد اكثر تراكم از لحاظ جا و فضا مشاهده می شود،زیرا مراكز اصلی شبكه های وسایل ارتباطی است. انواع مختلفی از فعالیتهای مربوط به بخش خدمات ، هنگام انتخاب محل در منطقه مركزی بشدت با هم رقابت می كنند. با اشغال عمودی و افقی و جانبی، ساختمانهای منطقه مركزی گسترش می یابد وباعث تراكم ترافیك می گردد. در این منطقه،خرده فروشی،عمده فروشی،بخش اداری و بخش تجاری،همچنین بازار ها،هتل ها و بخش مسكونی برای طبقه ممتاز و ثروتمند و طبقه فقیر و كم درآمد،مانند قطب های جاذب عمل می كند.ساختمانهای عظیم آن، نیازهای جامعه بزرگ شهری را بر طرف می سازد.همه زمینهای منطقه مركزی تحت پوشش ساختمانهای شهری قرار می گیرند.در منطقه مركزی،حداثر توسعه عمودی شهر با ایجاد آسمان خراشهای تو در تو و بی شمار،منطقه ای جدا از دیگر مناطق شهری بوجود می آورد و به اغلب شهرها چهره كاملا مشخصی می بخشد.

منطقه میانی:بیشتر نقاط آن در نیمه دوم قرن نوزدهم و عوایل قرن بیستم ساخته شده است و برخلاف منطقه مركزی ، در تراكم ساختمان ها محدودیت دیده می شود.طرح های شهری در منطقه به صورت نسبتا كاملی اجرا شده است كه طرز خیابان بندی و عرض خیابان ها نمونه ای از این طرحها است.بلوك های ساختمانی كاملا توسعه یافته است و فضاهای باز و شخصی به ندرت به چشم می خورد. این منطقه معمولا یك منطقه مسكونی است و تراكم واحدهای مسكونی در آن بسیار زیاد است،با وجود این تعداد بیشماری از كارخانه های كوچك در این منطقه تاسیس می شوند .از طرفی مرحله اولیه استقرار و توسعه صنایع شهری در سطوح مسطح منطقه میانی صورت می گیرد.منطقه میانی شهرها به دلایل مختلف،منطقه در حال تحول و منطقه رو به پژمردگی نامیده می شود.در واحدهای مسكونی آن مهاجران و اقشار كم درآمد جامعه سكونت می كنند.این منطقه برای طراحان شهری هنگام نوسازی،مسائل و مشكلات فراوانی ایجاد می كند.

منطقه بیرونی:این منطقه اصولا به عنوان یك منطقه مسكونی به شمار می آید كه در شهرهای اروپائی از نیمه دوم قرن نوزدهم با توسعه واگن های اسبی،ترامواها،اتوبوس ها،واگن های برقی و در نهایت با توسعه اتوموبیل ها به صورت منطقه مسكونی در آمده است.سرعت اشغال این منطقه بعد از جنگ جهانی اول افزایش می یابد،به طوریكه امروزه همه نقاط آن تحت پوشش تاسیسات و سازمان های شهری و یا واحدهای مسكونی قرار گرفته است.این منطقه، منطقه ای باز و دارای فضاهای وسیع و پاركهای عمومی است، از این رو تراكم كمتری را نشان می دهد.بیشتر ساكنان قدیمی ،این منطقه را ترك كرده اند وسكونتگاههای بزرگ آنها به قطعات كوچكتری تقسیم شده و طرح های جدید صنعتی در طول بزرگ راهها اجرا شده است . درین منطقه فضاهای باز،منطقه واحداهای مسكونی را از دیگر مناطق شهری جدا می سازد.در منطقه بیرونی،ویژگی های شهری در محل تقاطع وسائل ارتباطی،در اطراف یك هسته قدیمی،یك بازار محلی،یك روستا یا یك هسته كهن صنعتی گسترش می یابد و به تدریج فراگیر می شود.در این منطقه،با توجه به اعتبار اجتماعی مردم آپارتمانها و ساختمانهای چند طبقه ایجاد می شود كه بهترین مكان برای سكونت یا انتقال وتاسیس شركتها،سازمانهای تجاری و باشگاهها به شمار می رود.

حاشیه شهر یا مرزهای دهشهر:در این منطقه،منطقه بیرونی حومه های شهری قرار دارد كه در آن سوی مرزهای اداری شهر واقع شده است و یك حوزه وسیع روستائی به شمار می آید.در منطقه بیرونی،مزارع و جنگلها برچشم اندازهای منطقه مسلط است.با توسعه شهر،مناطق مسكونی به سوی منطقه بیرونی گسترش می یابد و صنایع جدید ودیگر فعالیت های شهری در اطراف شهركها و یا روستاهای موجود متمركز می شود.

*منبع:دیدگاه های نو در جغرافیای شهر(جلد اول)،دكتر حسین شكوئی،انتشارات سمت،چاپ نهم،1385

توسط مهتا جم یاری

 

شار تا شهر، گریز یا گزیر؟

نظریه شار تا شهر همانطور که اشاره شد، نظر غالب شهرنشینی ایرانی است (در کنار نظریه شهرشناسی پیران و نظریه شهروندی فلامکی و نظریه انسانشناسی شهری فکوهی) که تحت تاثیر ماهیت تاریخ در فرهنگ ایرانی حالتی پندآمیز به خود گرفته، اما مهمتر از عبرت آمیز بودن این نظریه می‌توان به روایی بودن این نظریه اشاره کرد که شاید این ویژگی نیز تحت تاثیر ماهیت تاریخ در فرهنگ ایرانی باشد، این امر نظریه (تئوری) را از نقش اساسی آن پیش‌بینی خالی کرده، آن را با بسیاری از گزارش‌هایی که می‌توانند تضادهای اساسی ایجاد کنند سازگار می‌کند.

هرچند ریشه یابی مسائل شهری ایران به خصوص در 80 سال گذشته به نحو احسن انجام شده اما کشف " تحلیلی تاریخی از مفهوم شهر و سیمای کالبدی آن تفکر و تاثر" هم در بستر نظریه ممکن است و هم باید به نظری ختم شود.
اقدام دکتر حبیبی برای نگاهی سرزمینی و ادواری به جای حکومتی به مسئله شهر حرکتی جدید است که برای تدوین دقیق مرز بندی ها به اطلاعاتی خارج از پژوهش های ادوار حکومتی دارد که به دلیلی حجم پایین این گونه پژوهش ها در برابر پژوهش های شرق شناسان مبتنی بر ادوار حکومت آسیب پذیر شده است. شاید به همین دلیل ارزش پژوهشی گروهی و وسیع در این زمینه مطرح گردد

در ایران از ابتدای ورود مدرنیته و محصولاتش تا به امروز این جمله که مدرنیته را فهم نکرده ایم تکرار شده و راه به جایی نبرده؛ اما به راستی چرا نسخه ای که تقریبا 100 سال است برای شهر جوابی نداده را باز هم تکرار می کنیم؟! رویکرد معماران و شهرسازان به فلسفه ضرورتا امر نامطلوبی نیست اما (این جمله را با احتیاط می گویم!) اگر معماری و شهرسازی ما دچار بحران باشد و راه برون شد از آن را فلسفه و بیان فلسفی بداند باید از اساتید فن چرایی آن را جویا شد؟! امروز دیگر اکثر مقالات تحت

تاثیر نگرش فلسفی قرار دارند(همانطور که این نوشته!) اما آیا داروی مریضی شهر در راه فلسفه است ؟ در بعضی موارد مباحث فلسفی جایگزین مباحث نظری می شوند؛ مثلا در مورد نظریه مذکور این سوال که چگونه شهر ظرف مفهوم می شود و «شهر قدرت» و «شهر نیرنگ» و ... چهره می نماید نیاز به پاسخی در حیطه شهرسازی دارد. البته بزرگانی چون شولتز ارتباط میان فلسفه و شهر را بررسی کردند و اساسا مسئله شهر دارای بار فلسفی است اما نباید به بهانه هایی فلسفه زایی کرد، شاید تا حدودی این مسئله تحت تاثیر مسائل جاری فلسفه و سیاسی شدن آن در دوران مدرن باشد. فلسفه معاصر نه فقط در ایران بلکه در جهان با سیاست خلط شده اما در ایران که قدرت همواره حاضر و واضح حکومت دچار دگرگونی هایی شده است این اختلاط وضعیت ویژه ای دارد. در این گیر و دار شهر که عمیقا با قدرت و حکومت ( بخصوص قدرت متمرکز) در تماس است این رابطه را در فلسفه جستجو می کند.

پینوشت (به صورت غیر ISI!):
از شار تا شهر، سید محسن حبیبی

انسان شناسی شهری، ناصر فکوهی
فارابی و سیر شهروندی در ایران، محمد منصور فلامکی

نشریه اندیشه ایرانشهر شماره ششم به سردبیری پرویز پیران
فلسفه و انسان معاصر، رضا داوری اردکانی

توسط  نیوشا لطیفی -  نسیم اسلامی

 

نظریه های تبیینی در جغرافیای شهری و برنامه ریزی شهری

نظریه های تبیینی اساس جغرافیای شهری جدید را تشکیل می دهد اما نه همه نگرشهای آن را.نظرییه های تبیینی تشریح ادراکی- شناختی است که به بیان علل و عوامل ساختهای شهری مانند مشابهت ارگانیکی شهرو ساخت اکولوژیک شهرو مدلهای اقتصادی ساخت فضایی و نظریه ی موجی در توسعه ی مادر شهرها و نظریه های مکان گزینی صنعتیو بازارهای زمین شهری ونظریهی توزیع کاربری زمینو تحلیل حوزه های اجتماعی شهرها و غیره می پردازد . نظریه های تبیینی با نام بزرگان جغرافیاو برخی از جامعه شناسان و اقتصاددانان زینت می یابد برای مثال براین بری و رابرت دیکنسون و موت وآلونسو و

بل و لاری بورن وچاپین و پترهاگت و دیوید هاروی و رابرت پارک وچنسی هریس و همرهویت و ادوارد اولمن و والتر کریستالرو شوکی و اگوست لوش و غیره.نظریه های تبیینی اغلب حالت کیفی-پویا داردو بیشتر برای ساخت مدلهای آینده نگر به کار گرفته میشود.این نظریه ها از علوم جغرافیاییوجامعه شناسی و اقتصاد و علوم سیاسی تاثیر میپذیردو در واقع حاصل تکامل علمی در قرن بیستم است.بیشتر نظریه های تبیینی از مکتب پوزیتیویسم منطقی منشا می گیرد اما در دو دهه اخیر برخی از این نظریه ها از تفسیرهای مکتب انسان گرایی و مکتب نئومارکسیسم متاثر بوده است.

 

در برنامه ریزی به دو صورت از نظریه های تبیینی استفاده میشود:

1.نظریه های تبیینی پایه و اساسی استوار برای ساخت مدلهای آینده نگر است و در کاربری زمین و اقتصاد ناحیه ای و شبکه بندیهای حمل و نقل و نظایر اینها به کار گرفته میشود.

2.نظریه های تبیینی اندیشه های منسجمی در مورد شهرها فراهم میسازد.   






نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

پنجشنبه 2 شهریور 1391
شنبه 25 شهریور 1396 ساعت 18 و 19 دقیقه و 30 ثانیه
I have been exploring for a bit for any high-quality articles or
weblog posts on this kind of space . Exploring in Yahoo I at last stumbled upon this web site.

Reading this info So i'm satisfied to show that I've an incredibly just right uncanny feeling I came upon just
what I needed. I such a lot unquestionably will make sure to don?t omit this site and provides
it a glance regularly.
شنبه 18 شهریور 1396 ساعت 18 و 45 دقیقه و 16 ثانیه
Hello, yeah this piece of writing is truly nice and I have learned lot of things from it regarding
blogging. thanks.
جمعه 13 مرداد 1396 ساعت 19 و 45 دقیقه و 43 ثانیه
Today, I went to the beach front with my children. I found a sea shell
and gave it to my 4 year old daughter and said "You can hear the ocean if you put this to your ear." She placed
the shell to her ear and screamed. There was a hermit crab inside and it
pinched her ear. She never wants to go back!
LoL I know this is completely off topic but
I had to tell someone!
سه شنبه 29 فروردین 1396 ساعت 11 و 53 دقیقه و 07 ثانیه
I'm excited to discover this great site. I want to to thank you for ones time for
this wonderful read!! I definitely savored every bit of
it and I have you book marked to look at new stuff in your website.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ


این وبلاگ وبلاگ درسی شهرسازی دانشگاه پیام نور بجنورد می باشد و در ان مطالبی مرتبط با این رشته و دانشگاه قرار می گیرد.

مدیر وبلاگ : pooya shaddel
نویسندگان
نظرسنجی
نظرتون در مورد این وبلاگ چیه؟








آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
فرم تماس
نام و نام خانوادگی
آدرس ایمیل
کلیه حقوق این وبلاگ برای دوستداران شهرسازی محفوظ است